Cảnh báo & Rủi ro thuế
Checklist 30 điểm rủi ro thuế 2026: tự soát trong 15 phút
15 phút tự soát hôm nay rẻ hơn rất nhiều so với 15 ngày làm việc với đoàn thanh tra.
Tự kiểm traGiải pháp liên quan: Tax Health Check
Tóm tắt nhanh
- 30 câu hỏi Có/Không, chia làm 6 nhóm, đúc kết từ 19 bài trước trong chuỗi Cảnh báo & Rủi ro thuế.
- Mỗi câu trả lời "Không" là một điểm hở cần xem lại.
- Từ 0 đến 3 điểm hở: duy trì. Từ 4 đến 8: rà soát trong quý. Từ 9 trở lên: hành động ngay.
- Làm cùng kế toán. In ra. Đánh dấu. Đừng đoán.
15 phút tự soát hôm nay rẻ hơn rất nhiều so với 15 ngày làm việc với đoàn thanh tra.
Trước khi bạn bắt đầu
Tôi có một đề nghị hơi kỳ lạ.
Bài này đừng đọc một mình. Hãy gọi kế toán vào, in ra, ngồi cùng nhau 15 phút. Bạn đọc câu hỏi. Kế toán trả lời. Không ai được nói "chắc là có".
Vì "chắc là có" chính là câu trả lời tốn tiền nhất trong chuyện thuế.
Tôi là người sáng lập Kaizen Accounting. 30 điểm dưới đây là những gì chúng tôi kiểm tra đầu tiên khi nhận một doanh nghiệp mới. Nó không thay được một buổi rà soát thật. Nhưng nó cho bạn biết mình đang đứng ở đâu.
Nhóm A: Hóa đơn đầu vào
- Đã tra trạng thái mã số thuế của 10 nhà cung cấp lớn nhất trong 3 tháng gần đây.
- Không có nhà cung cấp nào ở trạng thái 06 mà hóa đơn vẫn nằm trong sổ chưa xử lý.
- Mọi khoản mua từ 5 triệu đồng đều thanh toán qua ngân hàng.
- Không chia nhỏ hóa đơn trong cùng ngày với cùng một người bán.
- Mọi giao dịch mua lớn đều có đủ ba dòng chảy: chứng từ, hàng hóa, tiền.
Nhóm B: Doanh thu và hóa đơn đầu ra
- Hóa đơn được xuất đúng thời điểm, kể cả khi chưa thu được tiền.
- Doanh thu trên tờ khai GTGT khớp với tổng hóa đơn đầu ra trên hệ thống.
- Không có khoản thu nào đi vào tài khoản cá nhân của chủ hoặc người quản lý.
- Tiền cọc, thu hộ, phí dịch vụ đều được xử lý hóa đơn đúng quy định.
- Hóa đơn sai đều đã được điều chỉnh hoặc thay thế, không còn tờ nào "để đó".
Nhóm C: Sổ sách và tiền
- Tiền mặt trên sổ khớp với tiền trong két, có biên bản kiểm kê cuối năm.
- Không có khoản tạm ứng nào treo quá 6 tháng chưa hoàn.
- Công nợ phải thu, phải trả đã được đối chiếu bằng biên bản trong năm.
- Hàng tồn kho trên sổ khớp với kiểm kê thực tế.
- Công ty chỉ có một bộ sổ sách.
Nhóm D: Lương và bảo hiểm xã hội
- Mọi nhân sự đều có hợp đồng lao động phù hợp.
- Bảo hiểm xã hội đóng theo đúng mức lương quy định.
- Thưởng, phụ cấp đã được tính thuế thu nhập cá nhân đúng.
- Quỹ lương trên tờ khai thuế thu nhập cá nhân khớp với số liệu đóng bảo hiểm.
- Nếu là chủ công ty TNHH một thành viên do một cá nhân làm chủ: lương của chủ không được đưa vào chi phí được trừ.
Nhóm E: Tuân thủ và đăng ký thuế
- Mã số thuế của công ty đang ở trạng thái 00.
- Địa chỉ trên giấy đăng ký doanh nghiệp trùng với nơi công ty đang hoạt động.
- Email nhận thông báo thuế là email có người đang làm việc đọc hằng ngày.
- Không có khoản nợ thuế quá hạn trên tài khoản thuế điện tử.
- Không có thông báo nào của cơ quan thuế đang chờ trả lời.
Nhóm F: Quyết toán và giao dịch đặc thù
- Biết rõ những năm nào chưa được cơ quan thuế kiểm tra.
- Nếu lỗ nhiều năm: có bảng phân tích giải thích lỗ đến từ đâu.
- Nếu có giao dịch với công ty "người nhà": có hồ sơ chứng minh giá theo thị trường.
- Chứng từ kế toán được lưu đủ và tìm được trong 30 phút.
- Mọi sai sót đã biết đều đã được khai bổ sung.
Đếm kết quả
Đếm số ô bạn chưa đánh dấu được. Đó là số điểm hở.
- 0 đến 3 điểm hở: nền tảng tốt. Lặp lại bài kiểm tra này mỗi quý.
- 4 đến 8 điểm hở: có những chỗ cần rà soát. Lên kế hoạch xử lý trong quý này.
- Từ 9 điểm hở trở lên: đừng đợi. Các điểm hở thường đi theo cụm, và một điểm bị hỏi sẽ kéo theo những điểm còn lại.
Có một điều tôi muốn bạn nhớ: điểm số này không đo bạn có sai hay không. Nó đo bạn có biết mình đang đứng ở đâu hay không. Một doanh nghiệp biết mình có 9 điểm hở an toàn hơn rất nhiều so với một doanh nghiệp nghĩ mình không có điểm hở nào.
Bước tiếp theo
Nếu bạn có từ 4 điểm hở trở lên, một buổi Tax Health Check sẽ giúp bạn đi từ "biết mình có điểm hở" đến "biết chính xác khoản nào, năm nào, bao nhiêu tiền, và xử lý theo thứ tự nào".
Chúng tôi đọc hồ sơ thật của bạn, không phải câu trả lời tự đánh giá. Và chỉ ra cái gì nên tự sửa ngay, khi cửa sổ khai bổ sung còn mở.
Câu hỏi thường gặp
Checklist này có thay được một buổi rà soát thuế không?
Không. Checklist giúp bạn biết mình có điểm hở ở đâu. Một buổi rà soát đọc hồ sơ thật để biết điểm hở đó đáng giá bao nhiêu tiền và cần xử lý thế nào.
Bao lâu nên tự soát một lần?
Mỗi quý một lần, và thêm một lần trước khi khóa sổ cuối năm. Ngoài ra, hãy soát lại ngay sau khi đổi kế toán, chuyển trụ sở hoặc nhận thông báo của cơ quan thuế.
Phát hiện điểm hở thì nên sửa gì trước?
Ưu tiên những việc có hạn: thông báo đang chờ trả lời, nợ thuế quá hạn, trạng thái mã số thuế. Sau đó đến các sai sót có thể tự khai bổ sung trong 5 năm, trước khi có quyết định thanh tra, kiểm tra (khoản 5 Điều 12 Luật Quản lý thuế 108/2025/QH15).
Căn cứ pháp lý
- Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15
- Nghị định 252/2026/NĐ-CP hướng dẫn Luật Quản lý thuế
- Nghị định 254/2026/NĐ-CP và Thông tư 91/2026/TT-BTC về hóa đơn điện tử
- Nghị định 320/2025/NĐ-CP hướng dẫn Luật Thuế TNDN
- Nghị định 181/2025/NĐ-CP hướng dẫn Luật Thuế GTGT
- Luật Kế toán số 88/2015/QH13
Bài viết mang tính tham khảo, cập nhật theo quy định tại thời điểm đăng. Mỗi doanh nghiệp có tình huống riêng, hãy trao đổi với chuyên gia trước khi áp dụng.
Bài viết liên quan
Nhận hóa đơn doanh nghiệp bỏ trốn: làm sao để không mất tiền?
Bạn không làm gì sai. Vậy mà vẫn có thể mất vài trăm triệu, chỉ vì hóa đơn của người khác.
Hướng dẫn thực hànhTax Health Check
Mã số thuế bị khóa sáng thứ Hai: lộ trình khôi phục từng bước
8 giờ sáng, khách gọi: "Hóa đơn bên anh bị từ chối." Và đó mới là cuộc gọi đầu tiên.
Câu chuyện thậtTax Health Check
Tồn quỹ tiền mặt ảo: quả bom hẹn giờ khi quyết toán thuế
Sổ ghi két còn 3 tỷ. Mở két ra, không có nổi 30 triệu.
Góc nhìn thẳngTax Health Check
